European Resilience Summit Den Haag

Van digitale autonomie naar uitvoerbare soevereiniteit

Met de European Resilience Summit (ERS) in Den Haag bereikt de Europese discussie over digitale weerbaarheid en soevereiniteit een nieuw stadium. Waar eerdere edities in Berlijn, Parijs, Davos, Londen en Wenen vooral in het teken stonden van agendering en bewustwording, verschuift de focus in Den Haag nadrukkelijk naar de vraag: hoe maken we digitale autonomie concreet, uitvoerbaar en bestuurbaar?

TEKST: SANDER HULSMAN BEELD: European Resilience Summit

Die keuze is geen toeval. Den Haag is niet alleen de internationale stad van vrede en recht, maar ook een knooppunt waar beleid, wetgeving, veiligheid en internationale samenwerking samenkomen. Precies daar, zo stellen de organisatoren, moet het gesprek plaatsvinden over de architectuur van Europese digitale soevereiniteit.

Van abstract ideaal naar operationele realiteit

In het huidige geopolitieke klimaat is digitale resilience geen ‘nice to have’ meer, maar een randvoorwaarde voor strategische autonomie. Europese samenlevingen zijn diep afhankelijk geworden van digitale infrastructuren, platformen en ketens die grotendeels buiten Europa worden beheerd. Tegelijkertijd nemen geopolitieke spanningen, hybride dreigingen en systeemrisico’s toe.

ERS Den Haag is opgezet om die spanning expliciet te maken. Niet door opnieuw te definiëren wat digitale autonomie is, maar door te onderzoeken hoe die autonomie in de praktijk kan worden georganiseerd. Juridisch, technisch en bestuurlijk.

Centraal staan vijf vragen die de ruggengraat vormen van het programma:

Hoe maken we organisaties weerbaar zonder ze af te sluiten?
Hoe bouwen we veerkrachtige industrieën in Europa’s kritieke sectoren?
Hoe integreren we mondiale platforms onder Europese voorwaarden?
Hoe creëren we een gedeelde cultuur van resilience?
Wat is de route richting 2029?

Deze vragen raken direct aan bestuurders, toezichthouders en operators in sectoren als energie, telecom, financiële dienstverlening, mobiliteit, zorg en havens.

Raad van Advies: bewaker van scherpte en relevantie

Een onderscheidend element van ERS Den Haag is de actieve rol van de Raad van Advies, die begin februari voor het eerst bijeenkwam tijdens een kick-off in de boardroom van Proact in Hoofddorp. Deze raad (zie kader) is nadrukkelijk geen ceremonieel orgaan, maar fungeert als strategisch klankbord voor inhoud, positionering en impact.

V.l.n.r. Christian Verhagen, Omar Benameur, Sander Hulsman, Paul Hammer, Marloes Pomp, Rob Elsinga, Sarah Guillemard, Karan Soekhram en Eric Luteijn.

Tijdens de kick-off werd scherp afgebakend wat ERS De Haag niet moet zijn: geen traditioneel tech-event, geen cyberconferentie en geen vendor-gedreven podium. In plaats daarvan positioneert de summit zich als een Europees tegenwicht voor commercieel gedreven of Amerikaans gecentreerde events, met een sterke verankering in publieke waarden, democratische weerbaarheid en rechtsstatelijkheid.

De Raad van Advies benadrukte meerdere inhoudelijke pijlers die richtinggevend zijn voor het programma:

digitale soevereiniteit en strategische autonomie
weerbaarheid van kritieke infrastructuren
hybride dreigingen (cyber, economisch, informatief, fysiek)
ketenverantwoordelijkheid over publieke en private grenzen heen
het dichten van de kloof tussen beleid en uitvoering

Ook werd nadrukkelijk gestuurd op doelgroep en format: senior beleidsmakers, bestuurders en strategische beslissers, met ruimte voor gesloten of semi-besloten gesprekken en scherpe moderatie rond echte dilemma’s in plaats van vrijblijvende consensus.

Van summit naar continu platform

Wat ERS Den Haag onderscheidt, is de nadruk op continuïteit. De summit staat niet op zichzelf, maar maakt deel uit van een bredere Europese beweging en van het Nederlandse programma Digital Sovereignty & Resilience (DSR), dat recent officieel is gelanceerd. Binnen DSR worden de inzichten uit de summit verder verdiept en verspreid via round tables, e-magazines en structurele media-aandacht. De output van Den Haag, waaronder het manifest en de synthese van de Dock Reads, wordt actief teruggekoppeld naar Europese en nationale beleidsmakers. Daarmee positioneert ERS Den Haag zich niet als eindpunt, maar als scharniermoment: een plek waar abstracte beleidsdoelen worden vertaald naar concrete handelingsperspectieven voor de komende jaren.

Raad van Advies

Een centrale rol binnen ERS Den Haag is weggelegd voor de Raad van Advies. Deze bestaat uit vertegenwoordigers uit overheid, publieke sector, wetenschap en bedrijfsleven. “De Raad van Advies is geen eregalerij,” benadrukt Hulsman. “Leden denken actief mee over richting, thema’s en sprekers, en leveren zelf ook inhoudelijke bijdragen.”

Die inhoudelijke toets is volgens Hulsman essentieel om het niveau van het programma te bewaken en te voorkomen dat commerciële belangen de boventoon voeren. De samenstelling is als volgt (deze kan nog worden uitgebreid, foto’s LinkedIn):