{"id":4882,"date":"2026-10-08T06:42:00","date_gmt":"2026-10-08T06:42:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/?page_id=4882"},"modified":"2026-10-15T09:46:07","modified_gmt":"2026-10-15T09:46:07","slug":"van-digitale-ambitie-naar-concrete-keuzes-0403","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/van-digitale-ambitie-naar-concrete-keuzes-0403\/","title":{"rendered":"Van digitale ambitie naar concrete keuzes &#8211; 0403"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"4882\" class=\"elementor elementor-4882\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-102d16c6 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"102d16c6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;position&quot;:&quot;fixed&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7a39b772 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"7a39b772\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6cf5c768 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"6cf5c768\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"1920\" height=\"222\" src=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/01\/DSR-MAGAZINE-DIAP.webp\" class=\"attachment-full size-full wp-image-1340\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/01\/DSR-MAGAZINE-DIAP.webp 1920w, https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/01\/DSR-MAGAZINE-DIAP-300x35.webp 300w, https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/01\/DSR-MAGAZINE-DIAP-1024x118.webp 1024w, https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/01\/DSR-MAGAZINE-DIAP-768x89.webp 768w, https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/01\/DSR-MAGAZINE-DIAP-1536x178.webp 1536w\" sizes=\"(max-width: 1920px) 100vw, 1920px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-72976da6 e-con-full e-flex elementor-invisible e-con e-parent\" data-id=\"72976da6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;motion_fx_opacity_direction&quot;:&quot;in-out&quot;,&quot;motion_fx_opacity_range&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;%&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:{&quot;start&quot;:38,&quot;end&quot;:75}},&quot;animation&quot;:&quot;fadeIn&quot;,&quot;background_background&quot;:&quot;video&quot;,&quot;background_video_link&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.dsrnews.eu\\\/magazine-nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/2\\\/2026\\\/10\\\/0426-Keuzes-5.mp4&quot;,&quot;background_play_on_mobile&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;motion_fx_motion_fx_scrolling&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;motion_fx_opacity_effect&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;motion_fx_opacity_level&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:10,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;motion_fx_devices&quot;:[&quot;desktop&quot;,&quot;tablet_extra&quot;,&quot;tablet&quot;,&quot;mobile_extra&quot;,&quot;mobile&quot;]}\">\n\t\t<div class=\"elementor-background-video-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<video class=\"elementor-background-video-hosted\" role=\"presentation\" autoplay muted playsinline loop><\/video>\n\t\t\t\t\t<\/div><div class=\"elementor-element elementor-element-e48ceef e-flex e-con-boxed elementor-invisible e-con e-child\" data-id=\"e48ceef\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;animation&quot;:&quot;fadeInDown&quot;,&quot;animation_delay&quot;:500}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0fa8c85 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"0fa8c85\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Van digitale ambitie<\/br>naar concrete keuzes<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ef9af27 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"ef9af27\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Kwartaalupdate | nazomer 2026<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-166e820e e-flex e-con-boxed elementor-invisible e-con e-parent\" data-id=\"166e820e\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;animation&quot;:&quot;fadeIn&quot;,&quot;animation_delay&quot;:500}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6bffd4f elementor-hidden-mobile elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"6bffd4f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;sticky&quot;:&quot;top&quot;,&quot;sticky_offset&quot;:100,&quot;sticky_on&quot;:[&quot;desktop&quot;,&quot;tablet_extra&quot;,&quot;tablet&quot;,&quot;mobile_extra&quot;,&quot;mobile&quot;],&quot;sticky_effects_offset&quot;:0,&quot;sticky_anchor_link_offset&quot;:0}\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"693\" height=\"1604\" src=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/10\/0426-Keuzes.webp\" class=\"attachment-full size-full wp-image-4896\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/10\/0426-Keuzes.webp 693w, https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/10\/0426-Keuzes-130x300.webp 130w, https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/10\/0426-Keuzes-442x1024.webp 442w, https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/10\/0426-Keuzes-664x1536.webp 664w\" sizes=\"(max-width: 693px) 100vw, 693px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-67b11cf9 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"67b11cf9\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-778c524a elementor-widget__width-inherit elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"778c524a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>De discussie over digitale soevereiniteit en weerbaarheid is de afgelopen maanden een nieuwe fase ingegaan. Waar de nadruk eerder vooral lag op het formuleren van beleid en het benoemen van strategische afhankelijkheden, verschuift de aandacht nu naar de uitvoering en naar de vraag wat daarvan daadwerkelijk kan worden gerealiseerd. Nederland werkt aan een soevereine overheidscloud, een routekaart voor digitale autonomie, eigen AI-capaciteit en een nieuwe digitale overheidsdienst. Tegelijkertijd worden bestaande afhankelijkheden opnieuw beoordeelden aanbestedingen ingetrokken.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-549d2fed e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"549d2fed\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-79b6585d elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"79b6585d\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-613011fc elementor-widget__width-initial elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"613011fc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"p1\">TEKST: SANDER HULSMAN BEELD: ENVATO<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-176cc521 elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"176cc521\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6f06533d elementor-drop-cap-yes elementor-drop-cap-view-stacked elementor-widget__width-inherit elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6f06533d\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;drop_cap&quot;:&quot;yes&quot;}\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Binnen de NDS blijkt dat ambities vanwege beperkte middelen moeten worden bijgesteld, want staatssecretaris Willemijn Aerdts liet op 22 september weten dat de Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS) vanwege het ontbreken van extra middelen moet prioriteren. Activiteiten worden afgeschaald, uitgesteld of anders aangepakt. Voor de soevereine overheidscloud betekent dit concreet dat voorbereiding wel doorgaat, maar dat productie zonder aanvullende centrale middelen niet mogelijk is.<\/p><h4>Van beleid naar infrastructuur<\/h4><p>Een van de meest concrete ontwikkelingen is <a href=\"https:\/\/www.digitaleoverheid.nl\/nieuws-nds\/nds-cloud-mijlpaal-publicatie-van-het-ontwerp\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">de voortgang van de soevereine overheidscloud<\/a>. De NDS publiceerde eind augustus het ontwerp van de toekomstige clouddienst. Het ontwerp is bovendien al in een proof of concept (PoC) gerealiseerd. Daarmee is een belangrijke stap gezet van beleidsambitie naar een concreet technisch ontwerp.<\/p><p>Maar de stap van ontwerp naar productie blijkt aanzienlijk groter. De NDS kan de realisatie van de overheidscloud voorbereiden op basis van het architectuurontwerp en de PoC, maar heeft daarvoor <a href=\"https:\/\/ibestuur.nl\/overheid-in-transitie\/politiek-en-beleid\/aerdts-moet-ambities-nds-bijstellen\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">geen extra centrale middelen beschikbaar<\/a>. De komende periode wordt daarom ook gekeken naar samenwerking met de markt, het gezamenlijk inzetten van capaciteit binnen de overheid en mogelijke Europese financiering.<\/p><p><a href=\"https:\/\/www.digitaleoverheid.nl\/nieuws-nds\/routekaart-digitale-autonomie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">De Routekaart Digitale Autonomie<\/a> van de NDS past in dezelfde beweging. Die moet digitale autonomie niet alleen als beleidsdoel beschrijven, maar vertalen naar concrete keuzes en handelingsperspectieven voor overheidsorganisaties.<\/p><p>Een concreet voorbeeld van die beweging is inmiddels te vinden <a href=\"https:\/\/itchannelpro.nl\/belastingdienst-kiest-voor-on-premise-en-open-source\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">bij de Belastingdienst, Douane en Toeslagen<\/a>. Zij zetten de geplande migratie naar Microsoft 365 definitief stop en kiezen in plaats daarvan voor een on-premise omgeving waarin zoveel mogelijk gebruik wordt gemaakt van open source. Voor mail en agenda moet in 2027 een eigen voorziening worden gerealiseerd; later volgen Europese open-sourceoplossingen voor opslag en samenwerking. De aanpak volgt het advies om niet \u00e9\u00e9n oplossing van \u00e9\u00e9n leverancier als uitgangspunt te nemen, maar per functionaliteit naar alternatieven te kijken.<\/p><p class=\"p1\">Digitale autonomie krijgt hierdoor een veel concretere invulling, want het is niet noodzakelijk om alles zelf te bouwen, maar afhankelijkheden per functionaliteit bewust te organiseren en alternatieven beschikbaar te houden. De komende periode zal daarom niet alleen draaien om de vraag welke digitale infrastructuur Nederland wil, maar ook om de vraag welke onderdelen prioriteit krijgen, wie ervoor betaalt en welke rol overheid en markt daarin krijgen.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-19b20cee e-con-full e-flex elementor-invisible e-con e-child\" data-id=\"19b20cee\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;animation&quot;:&quot;zoomIn&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2fd79488 elementor-widget-divider--view-line_icon elementor-view-default elementor-widget-divider--element-align-center elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"2fd79488\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon elementor-divider__element\">\n\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-quote-left\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M464 256h-80v-64c0-35.3 28.7-64 64-64h8c13.3 0 24-10.7 24-24V56c0-13.3-10.7-24-24-24h-8c-88.4 0-160 71.6-160 160v240c0 26.5 21.5 48 48 48h128c26.5 0 48-21.5 48-48V304c0-26.5-21.5-48-48-48zm-288 0H96v-64c0-35.3 28.7-64 64-64h8c13.3 0 24-10.7 24-24V56c0-13.3-10.7-24-24-24h-8C71.6 32 0 103.6 0 192v240c0 26.5 21.5 48 48 48h128c26.5 0 48-21.5 48-48V304c0-26.5-21.5-48-48-48z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-35771540 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"35771540\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Ook de modellen waarop publieke dienstverlening en besluitvorming in de toekomst kunnen draaien, worden onderdeel van het soevereiniteitsvraagstuk<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7ff2d62e elementor-widget-divider--view-line_icon elementor-view-default elementor-widget-divider--element-align-center elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"7ff2d62e\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon elementor-divider__element\">\n\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-quote-right\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M464 32H336c-26.5 0-48 21.5-48 48v128c0 26.5 21.5 48 48 48h80v64c0 35.3-28.7 64-64 64h-8c-13.3 0-24 10.7-24 24v48c0 13.3 10.7 24 24 24h8c88.4 0 160-71.6 160-160V80c0-26.5-21.5-48-48-48zm-288 0H48C21.5 32 0 53.5 0 80v128c0 26.5 21.5 48 48 48h80v64c0 35.3-28.7 64-64 64h-8c-13.3 0-24 10.7-24 24v48c0 13.3 10.7 24 24 24h8c88.4 0 160-71.6 160-160V80c0-26.5-21.5-48-48-48z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3e814758 elementor-widget__width-inherit elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3e814758\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h4>Na cloud komt AI<\/h4><p>Diezelfde vragen komen inmiddels terug bij kunstmatige intelligentie. TNO publiceerde op 1 september, in opdracht van het ministerie van BZK, <a href=\"https:\/\/vector.tno.nl\/artikelen\/insights\/taalmodellen-digitaal-overheid\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">een onderzoek naar open en Europese taalmodellen<\/a> voor de Nederlandse overheid. Daarbij wordt expliciet gekeken naar de betekenis van open source en Europese alternatieven voor digitale onafhankelijkheid. TNO wijst er tegelijkertijd op dat begrippen als \u2018open\u2019, \u2018open source\u2019 en \u2018Europees\u2019 in de AI-markt niet eenduidig worden gebruikt.<\/p><p>De discussie gaat daarmee een stap verder dan de vraag waar overheidsdata en applicaties worden gehost. Ook de modellen waarop publieke dienstverlening en besluitvorming in de toekomst kunnen draaien, worden onderdeel van het soevereiniteitsvraagstuk.<\/p><p>Dat krijgt in Nederland bovendien een fysieke component. SURF maakte op 21 september bekend dat de AI-supercomputer van de Nederlandse AI-fabriek <a href=\"https:\/\/nlaifabriek.nl\/ai-supercomputer-bij-eurofiber-in-groningen\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">wordt ondergebracht bij Eurofiber in Groningen<\/a>. De faciliteit moet vanaf 2027 worden opgebouwd en begin 2028 volledig operationeel zijn. Overheden, onderwijs, onderzoek en bedrijven krijgen toegang tot de rekenkracht.<\/p><p>De ontwikkeling laat zien dat digitale autonomie uiteindelijk niet alleen over software of regelgeving gaat. Ook toegang tot voldoende rekenkracht, datacenters en energie-infrastructuur wordt een strategische factor.<\/p><h4>Eigen digitale capaciteit<\/h4><p>Daarmee komt een derde ontwikkeling in beeld: de organisatie van de overheid zelf. De Nederlandse Digitale Dienst (NLDD) <a href=\"https:\/\/www.binnenlandsbestuur.nl\/digitaal\/nederlandse-digitale-dienst-krijgt-vorm\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">krijgt inmiddels concreet vorm<\/a>. Digilab, Forum Standaardisatie en Bureau Architectuur worden samengebracht in de nieuwe dienst, die per 1 januari van start moet gaan. De organisatie werkt onder meer aan een private overheidscloud. Opvallend is ook dat het Bureau Forum Standaardisatie <a href=\"https:\/\/ibestuur.nl\/overheid-in-transitie\/standaardisering\/bureau-forum-standaardisatie-onderdeel-van-digitale-dienst\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">onderdeel wordt van de nieuwe dienst<\/a>. Daarmee komen digitale expertise, architectuur en standaardisatie dichter bij elkaar.<\/p><p>Dat is relevant voor het soevereiniteitsdebat. Digitale autonomie vraagt immers niet alleen om alternatieven voor technologie van derden, maar ook om voldoende kennis en regie binnen de overheid om die alternatieven te kunnen beoordelen, implementeren en beheren. Open standaarden en interoperabiliteit zijn daarbij minstens zo belangrijk als de locatie van een datacenter.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-de2964f e-con-full e-flex elementor-invisible e-con e-child\" data-id=\"de2964f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;animation&quot;:&quot;zoomIn&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f168e9d elementor-widget-divider--view-line_icon elementor-view-default elementor-widget-divider--element-align-center elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"f168e9d\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon elementor-divider__element\">\n\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-quote-left\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M464 256h-80v-64c0-35.3 28.7-64 64-64h8c13.3 0 24-10.7 24-24V56c0-13.3-10.7-24-24-24h-8c-88.4 0-160 71.6-160 160v240c0 26.5 21.5 48 48 48h128c26.5 0 48-21.5 48-48V304c0-26.5-21.5-48-48-48zm-288 0H96v-64c0-35.3 28.7-64 64-64h8c13.3 0 24-10.7 24-24V56c0-13.3-10.7-24-24-24h-8C71.6 32 0 103.6 0 192v240c0 26.5 21.5 48 48 48h128c26.5 0 48-21.5 48-48V304c0-26.5-21.5-48-48-48z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9b4440c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"9b4440c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Het gaat niet alleen om de vraag welke technologie een organisatie gebruikt, maar ook om de manier waarop zij haar infrastructuur organiseert en inkoopt<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bc509c5 elementor-widget-divider--view-line_icon elementor-view-default elementor-widget-divider--element-align-center elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"bc509c5\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon elementor-divider__element\">\n\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-quote-right\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M464 32H336c-26.5 0-48 21.5-48 48v128c0 26.5 21.5 48 48 48h80v64c0 35.3-28.7 64-64 64h-8c-13.3 0-24 10.7-24 24v48c0 13.3 10.7 24 24 24h8c88.4 0 160-71.6 160-160V80c0-26.5-21.5-48-48-48zm-288 0H48C21.5 32 0 53.5 0 80v128c0 26.5 21.5 48 48 48h80v64c0 35.3-28.7 64-64 64h-8c-13.3 0-24 10.7-24 24v48c0 13.3 10.7 24 24 24h8c88.4 0 160-71.6 160-160V80c0-26.5-21.5-48-48-48z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bfb41c0 elementor-widget__width-inherit elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"bfb41c0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h4>Ook de inkoop verandert<\/h4><p>Die regie raakt uiteindelijk aan een minder technisch, maar minstens zo belangrijk instrument: aanbesteding. De Europese Commissie presenteerde in september een voorstel voor <a href=\"https:\/\/single-market-economy.ec.europa.eu\/publications\/proposal-regulation-public-contracts-and-concessions_en\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">nieuwe Europese aanbestedingsregels<\/a>, waarin onder andere meer aandacht komt voor strategische Europese doelstellingen, weerbaarheid en innovatie.<\/p><p>Dat de manier waarop overheden IT inkopen aan het veranderen is, blijkt ook uit een opvallende Nederlandse casus. De Sociale Verzekeringsbank (SVB) heeft eind september <a href=\"https:\/\/ibestuur.nl\/markt-en-overheid\/inkoop-en-aanbesteding\/svb-trekt-grote-aanbesteding-it-infrastructuur-in\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">een Europese aanbesteding voor de vernieuwing van haar IT-infrastructuur ingetrokken<\/a>. Het traject had een geraamde waarde van maximaal 300 miljoen euro en was erop gericht een groot deel van de infrastructuur bij \u00e9\u00e9n leverancier onder te brengen, voor een periode van maximaal vijftien jaar.<\/p><p>De SVB noemt de veranderde geopolitieke situatie en nieuwe Europese en nationale regels voor ICT-inkoop als redenen om opnieuw naar de eisen te kijken. Eerder had het Adviescollege ICT-toetsing al gewezen op risico\u2019s rond leveranciersafhankelijkheid, vendor lock-in, continu\u00efteit en het behoud van kennis binnen de eigen organisatie. De SVB onderzoekt nu andere mogelijkheden om de infrastructuur te vernieuwen; in de eerste helft van 2027 moet duidelijk worden welke aanpak de voorkeur krijgt.<\/p><p>De casus maakt concreet wat digitale autonomie in de praktijk betekent. Het gaat niet alleen om de vraag welke technologie een organisatie gebruikt, maar ook om de manier waarop zij haar infrastructuur organiseert en inkoopt. Een contract met \u00e9\u00e9n leverancier kan effici\u00ebntie en schaalvoordelen bieden, maar vergroot mogelijk ook de afhankelijkheid en verkleint de ruimte om later van koers te veranderen.<\/p><p>Inkoop wordt daarmee steeds meer onderdeel van het strategische digitale beleid. Digitale autonomie begint niet pas bij de techniek, maar al bij de vraag welke afhankelijkheden een organisatie bereid is aan te gaan.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-464e190 e-con-full e-flex elementor-invisible e-con e-child\" data-id=\"464e190\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;animation&quot;:&quot;zoomIn&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-471a9bf elementor-widget-divider--view-line_icon elementor-view-default elementor-widget-divider--element-align-center elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"471a9bf\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon elementor-divider__element\">\n\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-quote-left\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M464 256h-80v-64c0-35.3 28.7-64 64-64h8c13.3 0 24-10.7 24-24V56c0-13.3-10.7-24-24-24h-8c-88.4 0-160 71.6-160 160v240c0 26.5 21.5 48 48 48h128c26.5 0 48-21.5 48-48V304c0-26.5-21.5-48-48-48zm-288 0H96v-64c0-35.3 28.7-64 64-64h8c13.3 0 24-10.7 24-24V56c0-13.3-10.7-24-24-24h-8C71.6 32 0 103.6 0 192v240c0 26.5 21.5 48 48 48h128c26.5 0 48-21.5 48-48V304c0-26.5-21.5-48-48-48z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8cac7c7 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"8cac7c7\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Digitale soevereiniteit wordt niet langer alleen besproken als antwoord op afhankelijkheid. Nederland en Europa proberen die afhankelijkheid daadwerkelijk bestuurbaar te maken<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4203da3 elementor-widget-divider--view-line_icon elementor-view-default elementor-widget-divider--element-align-center elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"4203da3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon elementor-divider__element\">\n\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-quote-right\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M464 32H336c-26.5 0-48 21.5-48 48v128c0 26.5 21.5 48 48 48h80v64c0 35.3-28.7 64-64 64h-8c-13.3 0-24 10.7-24 24v48c0 13.3 10.7 24 24 24h8c88.4 0 160-71.6 160-160V80c0-26.5-21.5-48-48-48zm-288 0H48C21.5 32 0 53.5 0 80v128c0 26.5 21.5 48 48 48h80v64c0 35.3-28.7 64-64 64h-8c-13.3 0-24 10.7-24 24v48c0 13.3 10.7 24 24 24h8c88.4 0 160-71.6 160-160V80c0-26.5-21.5-48-48-48z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4fad441 elementor-widget__width-inherit elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4fad441\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h4>Weerbaarheid wordt ketenopgave<\/h4><p>Ook aan de weerbaarheidskant verschuift het accent van beleid naar uitvoering. Op 11 september <a href=\"https:\/\/www.enisa.europa.eu\/news\/the-cra-single-reporting-platform-is-launched\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">werd het Single Reporting Platform van ENISA operationeel<\/a>. Fabrikanten van producten met digitale elementen moeten vanaf die datum actief uitgebuite kwetsbaarheden en ernstige beveiligingsincidenten melden onder de Cyber Resilience Act. Via het Europese platform hoeft informatie \u00e9\u00e9n keer te worden aangeleverd en kan die met de relevante autoriteiten worden gedeeld.<\/p><p>De verantwoordelijkheid voor digitale veiligheid komt daarmee nadrukkelijker in de keten te liggen. Niet alleen de organisatie die een product gebruikt, maar ook de fabrikant krijgt een formele verantwoordelijkheid voor de veiligheid gedurende de levenscyclus van digitale producten.<\/p><p>Op lokaal niveau trekt de VNG dezelfde bredere lijn. <a href=\"https:\/\/www.digitaleoverheid.nl\/nieuws\/vernieuwd-vng-handreiking-weerbaarheid-en-veerkracht\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">De vernieuwde handreiking <em>Weerbaarheid en Veerkracht<\/em><\/a> koppelt digitale veiligheid expliciet aan fysieke veiligheid. Cyberaanvallen, sabotage en afhankelijkheden in de keten kunnen fysieke processen verstoren, terwijl fysieke incidenten op hun beurt gevolgen kunnen hebben voor digitale dienstverlening.<\/p><p>De Europese Rekenkamer kwam in september bovendien met <a href=\"https:\/\/www.eca.europa.eu\/nl\/news\/NEWS-SR-2026-19\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">een kritische analyse<\/a> van de Europese samenwerking rond cyberincidenten. Ondanks investeringen van \u20ac1,4 miljard in cybersecurity constateert de Rekenkamer dat gebrekkige informatie-uitwisseling en onvoldoende co\u00f6rdinatie de gezamenlijke aanpak verzwakken.<\/p><h4>Van afhankelijkheid naar handelingsvermogen<\/h4><p>De ontwikkelingen van de afgelopen maanden wijzen daarmee in dezelfde richting. Digitale soevereiniteit wordt niet langer alleen besproken als antwoord op afhankelijkheid. Nederland en Europa proberen die afhankelijkheid daadwerkelijk bestuurbaar te maken: met eigen infrastructuur, alternatieve AI-capaciteit, open standaarden, nieuwe digitale overheidsorganisaties, strategischer inkoop en betere informatie-uitwisseling over cyberrisico\u2019s.<\/p><p>Dat betekent niet dat digitale autonomie gelijkstaat aan volledige onafhankelijkheid. Daarvoor zijn de digitale ketens simpelweg te complex en internationaal verweven. De relevante vraag wordt steeds meer of organisaties voldoende handelingsvermogen hebben, want kunnen zij keuzes maken, kunnen zij overstappen en kunnen zij ingrijpen wanneer een afhankelijkheid een risico wordt? Precies daar lijkt de volgende fase van digitale soevereiniteit te beginnen. <img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-418\" style=\"vertical-align: -3px;\" src=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/01\/SLUITSTIP-A.webp\" alt=\"\" width=\"20\" height=\"20\" \/><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-39d5438f e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"39d5438f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-21ea8e45 elementor-widget elementor-widget-spacer\" data-id=\"21ea8e45\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"spacer.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-spacer\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-spacer-inner\"><\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-311ff95d e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"311ff95d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;gradient&quot;,&quot;position&quot;:&quot;fixed&quot;}\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7dccd9ac e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"7dccd9ac\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7e2cbfb2 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"7e2cbfb2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-64f6668c elementor-widget elementor-widget-off-canvas\" data-id=\"64f6668c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;entrance_animation&quot;:&quot;slideInUp&quot;,&quot;exit_animation&quot;:&quot;slideInUp&quot;,&quot;prevent_scroll&quot;:&quot;yes&quot;}\" data-widget_type=\"off-canvas.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div id=\"off-canvas-64f6668c\" class=\"e-off-canvas\" role=\"dialog\" aria-hidden=\"true\" aria-label=\"Off-Canvas\" aria-modal=\"true\" inert=\"\" data-delay-child-handlers=\"true\">\n\t\t\t<div class=\"e-off-canvas__overlay\"><\/div>\n\t\t\t<div class=\"e-off-canvas__main\">\n\t\t\t\t<div class=\"e-off-canvas__content\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-10a027e2 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"10a027e2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-571bc420 elementor-view-default elementor-widget elementor-widget-icon\" data-id=\"571bc420\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"icon.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon-wrapper\">\n\t\t\t<a class=\"elementor-icon\" href=\"#elementor-action%3Aaction%3Doff_canvas%3Aclose%26settings%3DeyJpZCI6IjY0ZjY2NjhjIiwiZGlzcGxheU1vZGUiOiJjbG9zZSJ9\">\n\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-window-close\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M464 32H48C21.5 32 0 53.5 0 80v352c0 26.5 21.5 48 48 48h416c26.5 0 48-21.5 48-48V80c0-26.5-21.5-48-48-48zm-83.6 290.5c4.8 4.8 4.8 12.6 0 17.4l-40.5 40.5c-4.8 4.8-12.6 4.8-17.4 0L256 313.3l-66.5 67.1c-4.8 4.8-12.6 4.8-17.4 0l-40.5-40.5c-4.8-4.8-4.8-12.6 0-17.4l67.1-66.5-67.1-66.5c-4.8-4.8-4.8-12.6 0-17.4l40.5-40.5c4.8-4.8 12.6-4.8 17.4 0l66.5 67.1 66.5-67.1c4.8-4.8 12.6-4.8 17.4 0l40.5 40.5c4.8 4.8 4.8 12.6 0 17.4L313.3 256l67.1 66.5z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/a>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a69d135 elementor-widget__width-inherit elementor-widget elementor-widget-shortcode\" data-id=\"a69d135\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"shortcode.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-shortcode\">\t\t<div data-elementor-type=\"container\" data-elementor-id=\"5128\" class=\"elementor elementor-5128\" data-elementor-post-type=\"elementor_library\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-60c5081 e-con-full e-flex e-con e-parent\" data-id=\"60c5081\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-163a610 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"163a610\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">MENU<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a2758df elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"a2758df\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c0bf9fc elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"c0bf9fc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">DEEL DIT ARTIKEL<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d9bf164 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"d9bf164\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-eeaf0dc elementor-share-buttons--view-icon elementor-share-buttons--skin-boxed elementor-share-buttons--shape-rounded elementor-share-buttons--color-custom elementor-grid-0 elementor-widget elementor-widget-share-buttons\" data-id=\"eeaf0dc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"share-buttons.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-grid\" role=\"list\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-grid-item\" role=\"listitem\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-share-btn elementor-share-btn_linkedin\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Delen op linkedin\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-share-btn__icon\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fab-linkedin\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M416 32H31.9C14.3 32 0 46.5 0 64.3v383.4C0 465.5 14.3 480 31.9 480H416c17.6 0 32-14.5 32-32.3V64.3c0-17.8-14.4-32.3-32-32.3zM135.4 416H69V202.2h66.5V416zm-33.2-243c-21.3 0-38.5-17.3-38.5-38.5S80.9 96 102.2 96c21.2 0 38.5 17.3 38.5 38.5 0 21.3-17.2 38.5-38.5 38.5zm282.1 243h-66.4V312c0-24.8-.5-56.7-34.5-56.7-34.6 0-39.9 27-39.9 54.9V416h-66.4V202.2h63.7v29.2h.9c8.9-16.8 30.6-34.5 62.9-34.5 67.2 0 79.7 44.3 79.7 101.9V416z\"><\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-grid-item\" role=\"listitem\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-share-btn elementor-share-btn_email\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Delen op email\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-share-btn__icon\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-envelope\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M502.3 190.8c3.9-3.1 9.7-.2 9.7 4.7V400c0 26.5-21.5 48-48 48H48c-26.5 0-48-21.5-48-48V195.6c0-5 5.7-7.8 9.7-4.7 22.4 17.4 52.1 39.5 154.1 113.6 21.1 15.4 56.7 47.8 92.2 47.6 35.7.3 72-32.8 92.3-47.6 102-74.1 131.6-96.3 154-113.7zM256 320c23.2.4 56.6-29.2 73.4-41.4 132.7-96.3 142.8-104.7 173.4-128.7 5.8-4.5 9.2-11.5 9.2-18.9v-19c0-26.5-21.5-48-48-48H48C21.5 64 0 85.5 0 112v19c0 7.4 3.4 14.3 9.2 18.9 30.6 23.9 40.7 32.4 173.4 128.7 16.8 12.2 50.2 41.8 73.4 41.4z\"><\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-grid-item\" role=\"listitem\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-share-btn elementor-share-btn_whatsapp\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Delen op whatsapp\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-share-btn__icon\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fab-whatsapp\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M380.9 97.1C339 55.1 283.2 32 223.9 32c-122.4 0-222 99.6-222 222 0 39.1 10.2 77.3 29.6 111L0 480l117.7-30.9c32.4 17.7 68.9 27 106.1 27h.1c122.3 0 224.1-99.6 224.1-222 0-59.3-25.2-115-67.1-157zm-157 341.6c-33.2 0-65.7-8.9-94-25.7l-6.7-4-69.8 18.3L72 359.2l-4.4-7c-18.5-29.4-28.2-63.3-28.2-98.2 0-101.7 82.8-184.5 184.6-184.5 49.3 0 95.6 19.2 130.4 54.1 34.8 34.9 56.2 81.2 56.1 130.5 0 101.8-84.9 184.6-186.6 184.6zm101.2-138.2c-5.5-2.8-32.8-16.2-37.9-18-5.1-1.9-8.8-2.8-12.5 2.8-3.7 5.6-14.3 18-17.6 21.8-3.2 3.7-6.5 4.2-12 1.4-32.6-16.3-54-29.1-75.5-66-5.7-9.8 5.7-9.1 16.3-30.3 1.8-3.7.9-6.9-.5-9.7-1.4-2.8-12.5-30.1-17.1-41.2-4.5-10.8-9.1-9.3-12.5-9.5-3.2-.2-6.9-.2-10.6-.2-3.7 0-9.7 1.4-14.8 6.9-5.1 5.6-19.4 19-19.4 46.3 0 27.3 19.9 53.7 22.6 57.4 2.8 3.7 39.1 59.7 94.8 83.8 35.2 15.2 49 16.5 66.6 13.9 10.7-1.6 32.8-13.4 37.4-26.4 4.6-13 4.6-24.1 3.2-26.4-1.3-2.5-5-3.9-10.5-6.6z\"><\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b19a791 copy-page-url elementor-widget elementor-widget-button\" data-id=\"b19a791\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"button.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-button elementor-button-link elementor-size-sm\" href=\"#\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-content-wrapper\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-text\">Kopieer Link<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-29bc280 elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"29bc280\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-179c0ff e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"179c0ff\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;,&quot;animation&quot;:&quot;none&quot;,&quot;animation_delay&quot;:1250}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d7f8119 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"d7f8119\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">INHOUD<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-c489c06 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"c489c06\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4355bce elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4355bce\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>01 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">DSR Magazine<br \/><\/span><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Editie 04 &#8211; Oktober 2026<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-dce3164 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"dce3164\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/inhoud-voorwoord-0402\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f733694 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"f733694\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>02 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Voorwoord &amp; inhoud<br \/><\/span><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Colofon\u00a0\u00a0<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-5ba3084 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"5ba3084\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/van-digitale-ambitie-naar-concrete-keuzes-0403\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0b679c8 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"0b679c8\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>03 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Kwartaaloverzicht<br \/><\/span><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Van digitale afhankelijkheid naar concrete keuzes\u00a0 <\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-468678a e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"468678a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/bart-pustjens-deloitte-digitale-soevereiniteit-gaat-niet-over-alles-europees-maken-0404\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-178a27a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"178a27a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>04 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Interview<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Bart Pustjens (Deloitte) over het Europees maken van digitale soevereiniteit<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-224717e e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"224717e\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/weg-uit-de-cloud-0405\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b36f9b5 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"b36f9b5\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>05 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Weg uit de cloud?<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Waarom de serverkast terug is<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-2642e1f e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"2642e1f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/dsr-voert-digitale-soevereiniteit-in-videoketen-door-0406\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d79d2fc elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"d79d2fc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t06 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Soevereine video<\/span>\n\n<span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">DSR voert digitale soevereiniteit in videoketen door<\/span><\/span>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-a7dfa2a e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"a7dfa2a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/blue-billywig-is-jarig-20-jaar-bouwen-aan-onafhankelijk-videoplatform-0407\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b882729 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"b882729\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>07 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Jubileum<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Jeroen Meeter over twintig jaar Blue Billywig<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-2ac81b3 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"2ac81b3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/whitesky-cloud-100-europees-cloud-management-platform-0408\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ba1a8cd elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"ba1a8cd\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>08 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Whitesky.cloud<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">De Whitesky Federatie <\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6297373 elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"6297373\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1b5a163 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1b5a163\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">DOSSIER<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-598ce37 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"598ce37\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/digitale-weerbaarheid-begint-met-inzicht-in-afhankelijkheden-0409\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-50b3ae7 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"50b3ae7\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>9 <span style=\"color: #1f3a5f; text-transform: uppercase;\">Introductie<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #577aaa; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Digitale weerbaarheid begint met inzicht in afhankelijkheden<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-bab5f0b e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"bab5f0b\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/dsr-round-table-resilience-is-heel-hard-werken-0410\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ab3574e elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"ab3574e\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>10 <span style=\"color: #1f3a5f; text-transform: uppercase;\">Round table<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #577aaa; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Hoe bouwen we resilience bij cyber-, energie- en geopolitieke verstoringen?<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-52a6380 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"52a6380\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/als-de-digitale-schakel-morgen-wegvalt-0411\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d104051 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"d104051\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>11 <span style=\"color: #1f3a5f; text-transform: uppercase;\">Video-interviews<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #577aaa; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Digital resilience: als de digitale schakel morgen wegvalt<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-77768e2 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"77768e2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/dsr-round-table-4-0412\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1865c19 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"1865c19\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>12 <span style=\"color: #1f3a5f; text-transform: uppercase;\">Strategische keuzes<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #577aaa; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Doe mee met de DSR Round Table van 16 december 2026<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-37aa78e e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"37aa78e\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/de-digitale-weerbaarheid-van-europa-begint-onder-water-0413\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cec017a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cec017a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>13 <span style=\"color: #1f3a5f; text-transform: uppercase;\">Zeekabels<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #577aaa; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">De digitale weerbaarheid van Europa begint onder water<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-84583d6 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"84583d6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/de-cloud-is-niet-onverwoestbaar-0414\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e8f88d0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e8f88d0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>14 <span style=\"color: #1f3a5f; text-transform: uppercase;\">Cloud resilience<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #577aaa; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Datacenters onder vuur<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f50938c elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"f50938c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-a2a8834 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"a2a8834\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/blue-bilywig-het-europese-alternatief-voor-youtube-0415\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-03c81b7 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"03c81b7\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>15 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Blue Billywig<\/span><br \/><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Het Europese alternatief voor YouTube<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-a9edb76 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"a9edb76\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/jet-stream-brengt-streamzilla-als-europees-vimeo-alternatief-0416\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7178050 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"7178050\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>16 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Interview<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Heino Bosma en Stef van der Ziel (Jet-Stream) over hun Europese Vimeo-alternatief<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-f2f4077 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"f2f4077\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/samen-werken-aan-digitale-autonomie-in-de-keten-0417\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f8a4bca elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"f8a4bca\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>17 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">DSR<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Abonneer je nu op onze nieuwsbrief! <\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-4a1a39f e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"4a1a39f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/zwitserland-zegt-nein-tegen-aws-0418\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-63ef849 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"63ef849\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>18 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Analyse<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Zwitserland zegt \u2018nein\u2019 tegen AWS<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-217a982 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"217a982\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/wees-digitaal-soeverein-gedraag-je-als-een-kat-0419\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3180413 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3180413\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>19 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Essay<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Brenno de Winter over kattige soevereiniteit <\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-3b9b068 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"3b9b068\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/vooruitblik-digitale-keuzes-worden-concreet-0420\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-aa67e1c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"aa67e1c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>20 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Vooruitblik<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Digitale keuzes worden concreet<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-b50dc09 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"b50dc09\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/dsr-in-2026-2027-0421\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ac2b36b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"ac2b36b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>21 <span style=\"color: #7a7a7a; text-transform: uppercase;\">Planning<\/span><\/p><p><span style=\"color: #ffffff;\"><span style=\"font-family: 'Sofia Sans Extra Condensed', sans-serif; color: #7a7a7a; font-weight: 400; vertical-align: -3px;\">Dit doet DSR eind 2026 en in 2027<\/span><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-56c2ab5 elementor-widget elementor-widget-spacer\" data-id=\"56c2ab5\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"spacer.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-spacer\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-spacer-inner\"><\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-2e020668 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"2e020668\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/inhoud-voorwoord-0402\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-231a4374 elementor-view-default elementor-widget elementor-widget-icon\" data-id=\"231a4374\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"icon.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon-wrapper\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-icon\">\n\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-left\" viewBox=\"0 0 320 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M34.52 239.03L228.87 44.69c9.37-9.37 24.57-9.37 33.94 0l22.67 22.67c9.36 9.36 9.37 24.52.04 33.9L131.49 256l154.02 154.75c9.34 9.38 9.32 24.54-.04 33.9l-22.67 22.67c-9.37 9.37-24.57 9.37-33.94 0L34.52 272.97c-9.37-9.37-9.37-24.57 0-33.94z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2fe1926d elementor-hidden-mobile elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2fe1926d\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">VORIGE<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-73a147a6 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"73a147a6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"#elementor-action%3Aaction%3Doff_canvas%3Aopen%26settings%3DeyJpZCI6IjY0ZjY2NjhjIiwiZGlzcGxheU1vZGUiOiJvcGVuIn0%3D\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-57ecc52f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"57ecc52f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">MENU<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t<a class=\"elementor-element elementor-element-2f28fd96 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"2f28fd96\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" href=\"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/editie-04-2026\/bart-pustjens-deloitte-digitale-soevereiniteit-gaat-niet-over-alles-europees-maken-0404\/\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6cc0d5f7 elementor-hidden-mobile elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"6cc0d5f7\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">VOLGENDE<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4aaa87ee elementor-view-default elementor-widget elementor-widget-icon\" data-id=\"4aaa87ee\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"icon.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon-wrapper\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-icon\">\n\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-right\" viewBox=\"0 0 320 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M285.476 272.971L91.132 467.314c-9.373 9.373-24.569 9.373-33.941 0l-22.667-22.667c-9.357-9.357-9.375-24.522-.04-33.901L188.505 256 34.484 101.255c-9.335-9.379-9.317-24.544.04-33.901l22.667-22.667c9.373-9.373 24.569-9.373 33.941 0L285.475 239.03c9.373 9.372 9.373 24.568.001 33.941z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Van digitale ambitienaar concrete keuzes Kwartaalupdate | nazomer 2026 De discussie over digitale soevereiniteit en weerbaarheid is de afgelopen maanden een nieuwe fase ingegaan. Waar de nadruk eerder vooral lag op het formuleren van beleid en het benoemen van strategische afhankelijkheden, verschuift de aandacht nu naar de uitvoering en naar de vraag wat daarvan daadwerkelijk [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"parent":4658,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_canvas","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-4882","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4882","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4882"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4882\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5241,"href":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4882\/revisions\/5241"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4658"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.dsrnews.eu\/magazine-nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4882"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}