Digitale soevereiniteit en digitale weerbaarheid worden steeds vaker in één adem genoemd, maar tijdens de ERS (European Resilience Summit ) in Den Haag werd duidelijk dat de discussie inmiddels een volgende fase heeft bereikt. Niet langer staat de vraag centraal of organisaties afhankelijkheden moeten verminderen, maar hoe zij hun digitale weerbaarheid organiseren in een wereld waarin afhankelijkheden onvermijdelijk zijn.
Met deelnemers uit overheid, wetenschap en bedrijfsleven draaide het evenement vooral om de praktische invulling van resilience. Daarbij kwam één boodschap voortdurend terug, want geen enkele organisatie kan digitale weerbaarheid alleen realiseren. De keten is bepalend.
Bewuste afhankelijkheden
Een van de meest besproken thema’s was de zogenoemde ‘sovereignty dial’. In plaats van digitale soevereiniteit als een alles-of-niets-vraagstuk te benaderen, pleitten de sprekers voor een risicogebaseerde aanpak. Organisaties moeten per applicatie, workload of dataset bepalen welke mate van controle noodzakelijk is en waar samenwerking met hyperscalers, cloudproviders of andere technologiepartners juist voordelen biedt.
Voor het IT-kanaal is dat een belangrijke ontwikkeling. Klanten vragen steeds vaker om hybride modellen waarin private cloud, publieke cloud, on-premises infrastructuur en Europese alternatieven naast elkaar bestaan. Daarmee verschuift de rol van leveranciers en dienstverleners van technologieleverancier naar adviseur die organisaties helpt de juiste balans te vinden.
Ketenverantwoordelijkheid
Ook de impact van NIS2 en de Cyber Resilience Act was een belangrijk gespreksonderwerp. Daarbij lag de nadruk niet uitsluitend op compliance, maar vooral op verantwoordelijkheid binnen complexe digitale ecosystemen.
Volgens diverse sprekers bevindt het grootste risico zich niet langer binnen de muren van een organisatie, maar in de onderlinge afhankelijkheden tussen leveranciers, partners en dienstverleners. Transparantie over softwarecomponenten, supply chains en verantwoordelijkheden wordt daarmee steeds belangrijker.
Voor channelpartners betekent dit dat security, compliance en continuïteit niet langer aanvullende diensten zijn, maar een integraal onderdeel van hun propositie. Klanten verwachten niet alleen technologie, maar ook inzicht in risico’s en ondersteuning bij governance-vraagstukken.
Europese alternatieven
Opvallend was daarnaast de groeiende aandacht voor Europese technologie-ecosystemen. Verschillende voorbeelden uit de publieke sector lieten zien dat overheden nadrukkelijk kijken naar open source-oplossingen, Europese cloudplatformen en alternatieven voor dominante Amerikaanse leveranciers.
Tegelijkertijd was er weinig sprake van een anti-hyperscaler sentiment. De meeste sprekers benadrukten juist het belang van keuzevrijheid, portabiliteit en exit-strategieën. Niet het vervangen van bestaande leveranciers staat centraal, maar het voorkomen van ongewenste afhankelijkheden.
Juist daar ligt volgens veel aanwezigen een belangrijke kans voor Europese serviceproviders, cloudaanbieders en integrators die organisaties kunnen helpen bij het realiseren van hybride en multi-cloud omgevingen.
AI vergroot urgentie
De snelle opkomst van AI gaf de discussie een extra dimensie. Verschillende sessies gingen in op de vraag wat er gebeurt wanneer cruciale AI-diensten afhankelijk zijn van technologie die buiten Europa wordt ontwikkeld en beheerd.
De conclusie was dat AI de discussie over digitale soevereiniteit en resilience versnelt. Organisaties zullen niet alleen moeten nadenken over data, infrastructuur en cloud, maar ook over de strategische afhankelijkheid van AI-platformen en modellen.
Gezamenlijke opgave
De belangrijkste conclusie van de summit was wellicht dat resilience geen technologieproject is. Het is een ketenvraagstuk waarin leveranciers, serviceproviders, softwareontwikkelaars, cloudplatformen, overheden en eindgebruikers gezamenlijk verantwoordelijkheid dragen.
Voor het IT-kanaal betekent dat een groeiende rol als verbinder tussen technologie, governance en continuïteit. Digitale weerbaarheid ontstaat niet door één product of één leverancier, maar door een ecosysteem dat voorbereid is op verstoringen en voldoende flexibiliteit heeft om zich aan te passen wanneer omstandigheden veranderen.
Juist in die samenwerking ligt volgens de deelnemers aan de European Resilience Summit de sleutel tot een weerbaar digitaal Europa.